| Chess İle İlgili Prodüksiyonlar
Tasarım Süreci
Satranç ile ilgili fikirler Tim Rice'ın kafasında
1979'dan beri bulunmaktaydı. Amacı satranç oyunundan
çok, soğuk savaşın satranç ile ilgilenen kahramanlar
üzerindeki etkisini ortaya çıkarmaktı. İlk olarak
Andrew Lloyd Webber'a böyle bir konuyla ilgilenip
ilgilenmediğini sormuş, Lloyd Webber'in o dönem Cats
ile ilgili yükümlülüklerinden dolayı proje başlatılamamıştı.
1980'de Rice Chess ile ilgili 5 sayfalık bir özet
yazmıştı. Ancak asıl oluşum 1981 senesinde Broadway
yapımcısı Richard Vos aracılığı ile olmuştur. Vos
Rice'ın Chess ile ilgili bir kompozitör aradığını
biliyordu. Benny Andersson ve Björn Ulvaeus'un da
ABBA dışında bir takım arayışlar içinde olduğunu biliyordu.
1981 Aralık ayında Rice, Andersson ve Ulvaeus üçlüsü
ilk defa buluştu. ABBA'nın dört elemanının Londra'da
10. yıl kuruluş partisini düzenlediği sırada (5 Kasım
1982) Benny Andersson ve Björn Ulvaeus Tim Rice ile
çalıştıklarını açıkladılar.
1984 Taslak Albümü
Üçlünün yarattığı ilk ürün 1984 senesinde piyasaya sürülen
ikili taslak albüm oldu. Rice birçok röportajda da belirttiği
gibi müzikal sahnelenmeden önce bir taslak albümünü
bitirdi ve bu süreçte tamamen müzik ve söz uyumu ile
konsantre olunmasını sağladı. Taslak albumü hazırlanırken
ne ışık, ne koreografi, ne dekor, ne de diğer sahne
öğeleri çalışmaya karıştırıldı. Böylece müzik ve hikaye
sağlıklı bir şekilde bitirilmiş oldu.
Albüm Benny Andersson, Tim Rice ve Björn Ulvaeus
tarafından "Three Knights Ltd" olarak piyasaya sürüldü.
Albüm kayıtları İsveç'te Benny Andersson ve Björn
Ulvaeus'un ABBA için kullandıkları Polar Stüdyolarında
gerçekleştirildi. Rice bu amaç için İsveç'e 41 kere
gidip geldi. Bu albümde İngiliz ve İsveçli artisler
beraber çalıştılar (Florence rolünde Elaine Paige,
Rus rolünde Tommy Körberg, Amerikalı rolünde Murray
Head ve Svetlana rolünde Barbara Dickson).
27 Ekim 1984 de albümün piyasaya sürüldüğü gün Barbican
Hall'de Saab-Scandia sponsörlüğünde bir konser düzenlendi.
Bu konseri gene tüm albüm ekibiyle birlikte Londra,
Paris, Amsderdam, Hamburg ve Stockholm konserleri
izledi.
Albümdeki iki eser büyük başarı kazandı. Murray
Head tarafından söylenen "One Night In Bangkok" ABD'de
9, İngiltere'de 12 numaraya kadar yükseldi. Aynı başlıklı
maxi-single en hızlı satan plak ünvanını aldı. "One
Night In Bangkok" tüm dünyada üç milyonun üzerinde
satış yaptı. Bunun yanında Elaine Paige ve Barbara
Dickson tarafından seslendirilen "I Know Him So Well"
adlı eser İngiltere listelerinde dört hafta 1 numarada
kaldı (Mart 85). Bu eser Tim Rice'ın "Don't Cry For
Me Argentina"dan sonra İngiltere'de bir numaraya yükselen
tek eseri olması ünvanını da taşımaktaydı. Daha sonra
Whitney Houston "Whitney" adlı albümünde "I Know Him
So Well"i annesi ile beraber seslendirdi.
Chess albümü İngiltere'de Şubat 95'de 11 numaraya
kadar yükseldi. Album satışları Avrupa'da "Jesus Christ
Superstar" ve "Evita"yı geride bıraktı.
1986 West End Londra Yapımı
Chess bir anda popüler olmuştu. Tiyatro düzenlemeleri
devam ederken "Chess Moves" adında bir video yapıldı.
1985 Baharında New York'a yapılan çeşitli seyahatler
sonucunda Chess'in sahne yönetmeni olarak Michael
Bennet ile anlaşıldı.
Tiyatro prodüksiyonunun Prince Edward Tiyatrosu'nda
yapılmasına karar verilmişti. (Evita bu salonda tamamlanmak
üzere idi). Kadro Barbara Dickson yerine Siobhan McCarthy
değişikliği dışında aynı taslak albümdeki gibiydi
(Dickson Evita'da da bu uygulamayı yapmıştı).
Provalar başlamadan Michael Bennet'in talep ettiği
yüksek teknoloji ürünleri yüzünden, masraflar bütçeyi
çoktan geçmişti. Son dakika Bennet'in hastalığı oyundan
çekilmesi zorunluluğunu yarattı. Yerine, oyunun açılmasına
çok az bir süre kalmasına rağmen Trevor Nunn ile anlaşıldı.
Trevor Nunn ile iş başında da yönetmenlik için görüşülmüş,
ancak bu dönemdeki projeleri yüzünden olumlu bir yanıt
alınamamıştı. Sonuç olarak gösterime giren şov karma,
fazla beklentisi olmayan bir gösteri olarak telafuz
edildi. Özellikle tanıtım konserlerinin bilgisayarlardaki
bozukluktan dolayı 4 gün süreyle iptal edilmesi bu
yoruma sebep oldu. Gene de oyun açılışı 14 Mayıs 1986'da
yapıldı ve 3 sene gösterimde kaldı.
1988 Broadway Yapımı
Bir sonraki aşama Chess'i Broadway'e taşımaktı.
Elaine Paige'in ABD'ye aktarılması konusunda fikirler
üretildi ancak Broadway yapımında hiçbir Avrupalı
artist kullanılmadı. Broadway için Chess kökten değişikliklerle
tekrar hazırlanıyordu. .Trevor Nunn Londra'daki prodüksiyondan
farklı olarak (rock opera yerine) müzikal operet bir
oyun olarak tamamlamış, söz yazarı Richard Nelson
tarafından bir kitap hazırlanmıştı. Tim Rice bu yeni
düzenleme için "Someone Else's Story"yi yazdı.
Bu şov 28 Nisan 1988'de gösterime girdi ve Tony
Ödülleri kategorisine alındı. Schubert Organization
tarafından sunulan yapımda Judy Kuhn Florence olarak,
David Caroll Anatoly Sergievsky olarak, Philip Casnoff
Frederick Trumper olarak ve Marcia Mitzman da Svetlana
olarak rol aldı. Oyunun orjinal hali 3 saatin üzerindeydi.
Kritikler pek parlak değildi. 4.000.000 $ tutarında
rezervasyon yapılmasına rağmen 68 gösteriden sonra
25 Haziran'da oyun kapatıldı. Ancak Carnegie Hall'deki
Broadway versiyonu başarılı oldu.
Diğer Yapımlar
Broadway den sonra Chess'in birçok değişik yapımı
oldu.
1990 yılında National Company oyunu Des Mc Anuff
yönetiminde sahneye koydu. Robert Coe ile birlikte
çalışılan oyunda Broadway versiyonuna ait bir çok
materyal atıldı ve Londra versiyonu geri canlandırıldı.
1991 de Casa Manana Musicals Teksas'ta, 1992'de
Broadway versiyonu Masters Tiyatrosu'nda gösterildi.
Rice Artists Perspektive ile çalışarak Broadway versiyonunu
iyice değiştirdi. Oyun 1 Şubat'tan 23 Şubat'a kadar
gösterimde kaldı.
Kasım 1993'de Rice yeni bir hikaye oluşturdu. Chess
Ağustos 1994'de Edinburgh Festivali'nde gösterildi.
Jim Sharman tarafından Sydney, Avustralya'da 6 ay,
İngiltere'de 2 sene gösterimde kaldı. 1996'da İsveç
konser albümü piyasaya sürüldü (Karin Glenmark Florence,
Tommy Körberg Rus, Anders Glenmark Amerikalı ve Lena
Ericsson Svetlana rollerinde). Aynı yıl İngiltere'de
ayrı bir ekip oyunu sahneledi.
1996 sonbaharında orjinal albüm bir CD seti olarak
piyasaya sürüldü. Üzerinden 10 yıl geçmesine rağmen
popülaritesi halen devam etmektedir.
Chess Müzikali Ana Sayfası
Orjinal Prodüksiyon
Tim Rice | Björn
Ulvaeus
Perde 1 | Perde
2 | Epilog
Oyundaki Karakterler
Oyunun Sinopsisi
Kritikler
Chess İle İlgili Prodüksiyonlar
Yorum
|